TruyenDay.comTruyền Dạy
Kỹ thuật dạy học

Bảng KWL trong dạy học: dùng ở đầu, giữa và cuối bài, mẫu phiếu cho Sử, Sinh, Toán

Bảng KWL gồm ba cột biết, muốn biết, đã học. Cách tổ chức từng cột trong tiết, mẫu phiếu cho Lịch sử, Sinh học, Toán và cách đọc cột L để biết em nào chưa hiểu.

A Vietnamese primary teacher kneels beside a pupil desk, pointing at a blank three-column worksheet while the child writes, close side angle, warm window light, soft orange tones

Bảng KWL là phiếu ba cột học sinh điền theo ba thời điểm của bài học: cột K ghi điều em đã biết về chủ đề (đầu tiết), cột W ghi điều em muốn biết (đầu tiết, sau cột K), cột L ghi điều em đã học được (cuối tiết hoặc cuối chủ đề). Ba chữ cái lấy từ tiếng Anh: Know, Want to know, Learned. Trên lớp nhiều thầy cô gọi luôn là "bảng biết, muốn biết, đã biết".

Chỗ khó là ba cột được điền ở ba lúc khác nhau, nên nếu chỉ phát phiếu đầu tiết rồi quên thu, bảng KWL chỉ còn là một hoạt động khởi động dài dòng. Bài này nói cách gắn bảng vào đúng ba điểm của tiết dạy, cách soạn câu dẫn cho từng cột để học sinh không ghi chung chung, ba mẫu phiếu theo môn và cách giáo viên đọc lại phiếu để điều chỉnh tiết sau.

Ba cột, ba thời điểm: điền lúc nào, giáo viên làm gì

Bảng dưới đặt mỗi cột vào đúng chỗ của nó trong tiến trình tiết dạy và nói rõ việc của giáo viên ở từng lúc.

CộtKhi nào điềnHọc sinh làmGiáo viên làmThời gian gợi ý
K: đã biếtHoạt động mở đầuGhi ba điều em biết hoặc nghĩ là đúng về chủ đềĐi quanh lớp đọc nhanh, ghi lại hai ba hiểu lầm phổ biến3 phút
W: muốn biếtNgay sau cột KViết hai câu hỏi em thật sự muốn được trả lờiGọi vài em đọc câu hỏi, ghi lên góc bảng những câu bài học sẽ trả lời3 phút
L: đã họcCuối tiết, phần luyện tập hoặc vận dụngGhi điều học được và đánh dấu câu hỏi ở cột W đã được trả lời chưaThu phiếu, đọc sau giờ học4 phút
Đối chiếu K và LCuối tiết hoặc đầu tiết sauGạch điều ở cột K mà nay em thấy sai, sửa bằng màu khácDùng các hiểu lầm đã ghi để chữa ở tiết sau2 phút

Dòng cuối cùng thường bị bỏ, nhưng đó là phần đáng giá nhất. Khi học sinh tự gạch một điều mình từng tin ở đầu tiết, em thấy rõ mình vừa thay đổi hiểu biết. Đó cũng là bằng chứng cho người dự giờ thấy mục tiêu bài học đã đạt, không chỉ qua lời giáo viên chốt.

Câu dẫn cho từng cột để học sinh không ghi chung chung

Phát phiếu trống với tiêu đề "Em đã biết gì" thường nhận về những dòng như "biết một chút" hoặc "không biết gì". Câu dẫn cụ thể giải quyết việc này. Một số câu đã dùng ổn:

  • Cột K, câu dẫn tìm kinh nghiệm: "Em đã từng thấy hoặc nghe về điều này ở đâu? Ghi một ví dụ." Hợp với Khoa học tự nhiên, Địa lý.
  • Cột K, câu dẫn tìm điều tin là đúng: "Ghi một điều em nghĩ là đúng, kể cả khi em không chắc." Giúp lộ ra hiểu lầm, rất có ích cho giáo viên.
  • Cột K, câu dẫn tìm từ khoá: "Nghe tên chủ đề, em nghĩ ngay đến ba từ nào?" Hợp với học sinh tiểu học và lớp 6.
  • Cột W, câu dẫn câu hỏi thật: "Viết một câu hỏi bắt đầu bằng Tại sao hoặc Làm thế nào." Tránh câu hỏi chỉ cần trả lời có hoặc không.
  • Cột W, câu dẫn tò mò: "Nếu được hỏi một người làm nghề liên quan đến chủ đề này, em sẽ hỏi gì?"
  • Cột L, câu dẫn tóm tắt: "Điều quan trọng nhất em học hôm nay là... vì..." Phần "vì" buộc em giải thích.
  • Cột L, câu dẫn trả lời cột W: "Câu hỏi nào ở cột W đã được trả lời? Câu nào chưa?" Câu chưa trả lời có thể giao làm việc ở nhà hoặc tìm hiểu thêm.

Mỗi cột chỉ nên dùng một câu dẫn, đặt ngay trên đầu cột. Nhiều câu dẫn cùng lúc làm phiếu rối và học sinh mất thời gian chọn.

Mẫu phiếu cho ba môn

Ba mẫu giả định, đã điền sẵn câu dẫn phù hợp với đặc thù từng môn. Giáo viên in phiếu khổ nửa trang giấy, mỗi em một phiếu, giữ trong vở để điền tiếp.

Môn và tiết giả địnhCâu dẫn cột KCâu dẫn cột WCâu dẫn cột L
Lịch sử lớp 8, chủ đề giả định về một phong trào khai hoang ở vùng ven biểnEm biết gì về việc con người lấn biển, khai hoang? Ghi một ví dụ em từng nghe kể.Viết một câu hỏi Tại sao về việc người xưa chọn khai hoang ở đây.Ghi hai kết quả của phong trào và một điều ở cột K mà nay em thấy cần sửa.
Sinh học lớp 10, chủ đề giả định về enzimEm nghĩ vì sao thức ăn được nhai kỹ thì dễ tiêu hơn?Em muốn biết điều gì về cách enzim hoạt động trong cơ thể?Giải thích lại câu hỏi ở cột K bằng điều vừa học, trong hai câu.
Toán lớp 7, chủ đề giả định về tỉ lệ thuậnKể một tình huống mua bán em gặp mà một đại lượng tăng thì đại lượng kia cũng tăng.Em muốn biết cách tính gì trong tình huống đó?Giải bài toán ở cột K bằng công thức vừa học và kiểm lại bằng cách tính khác.

Với Toán, bảng KWL không thay được bài luyện tập; nó chỉ nối kiến thức mới với kinh nghiệm học sinh có sẵn. Cột L của môn Toán nên luôn có một phép tính cụ thể, không chỉ là câu văn "em biết cách tính tỉ lệ thuận".

Đọc cột L sau giờ học: mười phút cho bốn mươi phiếu

Bảng KWL chỉ trở thành công cụ đánh giá khi giáo viên đọc nó. Đọc kỹ cả bốn mươi phiếu là quá sức, nhưng đọc lướt có chủ đích thì mất chừng mười phút. Chia phiếu thành ba chồng theo cột L: chồng thứ nhất ghi đúng ý chính của bài, chồng thứ hai ghi được một phần hoặc mơ hồ, chồng thứ ba ghi sai hoặc để trống.

Không ghi tên em nào vào danh sách ra mặt lớp. Việc cần làm là nhìn chồng thứ hai và thứ ba xem các em vướng ở cùng một chỗ hay mỗi em một chỗ. Nếu cùng một chỗ, tiết sau mở đầu bằng năm phút chữa đúng chỗ đó cho cả lớp. Nếu mỗi em một chỗ, chuẩn bị vài câu hỏi riêng để hỏi khi đi quanh lớp ở tiết sau.

Cột W cũng cho thông tin. Các câu hỏi học sinh muốn biết mà bài học không trả lời là chất liệu cho hoạt động vận dụng, bài tập dự án nhỏ, hoặc câu hỏi mở đầu chủ đề tiếp theo. Một giáo viên chép lại năm câu hỏi hay nhất của học sinh lên bảng ở tiết sau, ghi là "câu hỏi của lớp", sẽ thấy lớp chú ý hơn rõ rệt so với khi dùng câu hỏi soạn sẵn.

Lỗi hay gặp với bảng KWL

Phát phiếu rồi không quay lại. Cột K và W được điền đầu tiết, sau đó tiết học diễn ra như chưa từng có phiếu, cuối giờ hết thời gian nên cột L để trống. Muốn tránh, ghi vào kế hoạch bài dạy dòng "học sinh điền cột L" ở hoạt động luyện tập, giữ đủ bốn phút.

Câu hỏi ở cột W không được dùng. Học sinh viết câu hỏi nhưng giáo viên không đọc, không nhắc lại. Lần sau các em viết qua loa. Chỉ cần đọc to hai câu hỏi và nói "câu này hôm nay chúng ta sẽ trả lời" là đủ để các em biết câu hỏi của mình có giá trị.

Chủ đề quá mới. Với nội dung học sinh hoàn toàn chưa có kinh nghiệm, cột K trống trơn. Lúc đó đổi câu dẫn sang "Nghe tên bài, em đoán bài nói về điều gì?", để em ghi dự đoán thay vì kiến thức.

Dùng KWL cho mọi tiết. Học sinh chán và điền máy móc. Bảng hợp nhất ở bài mở đầu một chủ đề hoặc bài có nhiều hiểu lầm phổ biến, khoảng một hai lần mỗi chủ đề là vừa.

Chấm điểm cột K. Cột K ghi sai không phải lỗi, nó là dữ liệu. Chấm điểm cột này khiến học sinh chỉ ghi điều chắc chắn và giáo viên mất đi thông tin về hiểu lầm.

Biến thể KWLH và KWL cho cả chủ đề nhiều tiết

KWLH thêm cột thứ tư, chữ H là How, nghĩa là "em học bằng cách nào" hoặc "em sẽ tìm hiểu thêm bằng cách nào". Cột này hợp với lớp 9 trở lên, khi giáo viên muốn học sinh nghĩ về cách học của chính mình: em hiểu nhờ thí nghiệm, nhờ bạn giảng lại hay nhờ đọc sách giáo khoa. Với tiểu học thì ba cột là đủ, thêm cột chỉ làm phiếu nặng.

Với chủ đề kéo dài ba bốn tiết, có thể dùng một tờ KWL cho cả chủ đề. Tiết đầu điền K và W, mỗi tiết sau thêm vài dòng vào L, tiết cuối đối chiếu toàn bộ. Học sinh dán tờ phiếu vào bìa trong của vở để không thất lạc. Cách này nhẹ hơn phát phiếu mới mỗi tiết, và cho thấy hành trình hiểu biết của em qua cả chủ đề.

Khi ghi vào kế hoạch bài dạy, nêu bảng KWL như một phần của hoạt động mở đầu và hoạt động luyện tập, kèm phiếu ở phần phụ lục. Phần sản phẩm học tập của hoạt động ghi rõ: cột K và W của từng học sinh, cột L nộp cuối tiết. Ghi như vậy giúp người đọc kế hoạch thấy phiếu được dùng xuyên suốt chứ không chỉ để khởi động.

Áp vào lớp của bạn: lớp đông, học sinh viết chậm, không có máy in

Bảng KWL không cần điều kiện gì đặc biệt, nhưng mỗi hoàn cảnh lớp cần điều chỉnh một chút. Vài cách đã dùng được trong các lớp khó:

  • Không in được phiếu: học sinh kẻ ba cột vào giữa trang vở ngay đầu tiết, mất chừng một phút. Giáo viên kẻ mẫu lên góc bảng và ghi câu dẫn trên đầu mỗi cột, giữ nguyên đến cuối tiết.
  • Lớp trên 40 em: chỉ gọi ba bốn em đọc cột W, số còn lại giáo viên đọc lướt khi đi quanh lớp. Cuối tiết thu phiếu theo bàn, không thu từng em, để tiết kiệm thời gian.
  • Học sinh viết chậm hoặc chưa vững chữ: cho phép ghi từ khoá, vẽ ký hiệu, hoặc nói với bạn bên cạnh rồi bạn ghi hộ. Mục tiêu là ý của em được ghi lại, không phải luyện viết.
  • Tiết có nhiều phần thực hành: làm cột K và W bằng miệng theo cặp trong hai phút, chỉ viết cột L cuối tiết. Phiếu ngắn lại nhưng vẫn giữ được phần đối chiếu.
  • Lớp học hai buổi, có tiết ôn: để cột L sang tiết ôn buổi chiều, khi học sinh đã có thời gian làm bài tập. Cột L lúc đó thường sâu hơn so với điền ngay cuối tiết.

Dù điều chỉnh thế nào, giữ nguyên hai điều: học sinh tự viết cột K trước khi nghe giảng, và giáo viên đọc cột L sau giờ học. Thiếu một trong hai, bảng KWL mất phần lớn tác dụng.

Câu hỏi thường gặp

Bảng KWL là gì và ba chữ cái viết tắt của từ nào?

Bảng KWL là phiếu ba cột học sinh điền theo ba thời điểm của bài học. K là Know, điều đã biết; W là Want to know, điều muốn biết; L là Learned, điều đã học được sau bài.

Bảng KWL dùng cho cấp học nào?

Dùng được từ tiểu học đến THPT. Với học sinh nhỏ, câu dẫn cần ngắn và có thể cho vẽ thay viết; với THPT, nên đòi hỏi câu hỏi ở cột W bắt đầu bằng Tại sao hoặc Làm thế nào để buộc suy nghĩ sâu hơn.

Học sinh để trống cột K thì làm sao?

Đổi câu dẫn sang dạng đoán, chẳng hạn hỏi em nghĩ bài nói về điều gì khi nghe tên bài. Cột trống không có nghĩa là em lười, thường là vì chủ đề quá mới hoặc câu dẫn quá rộng.

Có cần thu phiếu KWL sau tiết không?

Nên thu, ít nhất là thu cột L, để đọc lướt và biết lớp vướng ở đâu. Sau khi đọc, trả lại cho học sinh dán vào vở, vì phiếu còn dùng để đối chiếu ở tiết sau hoặc cuối chủ đề.

Bảng KWL khác phiếu thoát lớp như thế nào?

Phiếu thoát lớp chỉ hỏi cuối tiết, ngắn trong một hai phút. Bảng KWL bắt đầu từ đầu tiết, ghi lại điều học sinh biết trước và câu hỏi của em, nên cho thấy sự thay đổi hiểu biết qua bài học chứ không chỉ kết quả cuối.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138